Idi na sadržaj

Hibridizacija orbitala

S Wikipedije, slobodne enciklopedije

Hibridizacija orbitala u hemiji je koncept miješanja atomskih orbitala, pri čemu nastaju hibridne orbitale. Hibridne orbitale u sklopu teorije valentne veze objašnjavaju oblik molekulskih orbitala kod molekula.

Historija

[uredi | uredi izvor]

Pojam hibridizacije orbitala je uveo Linus Pauling, prilikom objašnjenja strukture molekule metana CH4. Koncept koji je razvijen na tako jednostavnoj molekuli je kasnije primijenjen i na druge organske molekule. Osim toga, hibridizacijom orbitala se objašnjava struktura kompleksnih spojeva.

sp3 hibridizacija

[uredi | uredi izvor]

Elektronska konfiguracija ugljika je 1s2 2s2 2px1 2py1 i to se može prikazati:

U prvom koraku hibridizacije dolazi do ekscitacije elektrona iz 2s u 2p orbitalu.

Miješanjem 2s i 2p orbitala nastaju četiri hibridne sp3 orbitale:

One se prekrivaju sa 1s orbitalama iz vodonikovih atoma pa nastaje tetraedarska struktura.

sp2 hibridizacija

[uredi | uredi izvor]

Miješanjem dvije p orbitale sa s orbitalom nastaju tri hibridne sp2 orbitale, koje leže u jednoj ravni pod uglom 120°. Elektroni ovih orbitala formiraju σ-vezu, a preostali p-elektroni daju π-vezu. Ovaj tip hibridizacije je prisutan u molekuli etena.

sp hibridizacija

[uredi | uredi izvor]

Ovaj tip je prisutan kod alkina. Jedna p orbitala se miješa sa jednom s orbitalom dajući dvije hibridne sp-orbitale. Preostali p-elektroni daju dvije π-veze, pa nastaje trostruka veza. Nastale hibridne orbitale leže pod uglom 180°, pa je molekula linearna.

sp3d i sp3d2 hibridizacija

[uredi | uredi izvor]

Miješanjem s i p orbitala mogu nastati maksimalno četiri hibridne orbitale, koje popunjava osam elektrona. U nekim slučajevima dolazi do stvaranja više od četiri veze, pa u tom slučaju u hibridizaciju ulaze i d orbitale. Hibridne sp3d orbitale daju oblik trigonske bipiramide (npr. molekula PCl5). Hibridne sp3d2 orbitale daju oblik oktaedra (npr. SF6).

Također pogledajte

[uredi | uredi izvor]


Nedovršeni članak Hibridizacija orbitala koji govori o hemiji treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.