İçeriğe atla

Şona dili

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şona dili
chiShona
Ana dili olanlarBotsvana Botsvana
Mozambik Mozambik
Zimbabve Zimbabve
Konuşan sayısı13,8 milyon  (2000–2006)
Dil ailesi
Yazı sistemiLatin
Dil kodları
ISO 639-1sn
ISO 639-2sna
ISO 639-3sna

Şona dili Zimbabve'nin Şona halkının Bantu dilidir. Terim tüm Merkez Şonik çeşitlerini (Zezuru, Manyika, Korekore ve Karanga'yı içeren) veya özellikle 20. yüzyılın ortalarında kodlanmış bir çeşit olan Standart Şona'yı toplu olarak tanımlamak için çeşitli şekillerde kullanılır. Daha geniş tanımlama kullanılırsa bu dil 14.000.000'den fazla kişi tarafından konuşulmaktadır.[1]

Dilbilimciler tarafından Şona veya Şonik dilleri olarak adlandırılan tarihsel olarak ilişkili dillerin daha büyük grubu, Ndau (Doğu Shona) ve Kalanga'yı (Batı Shona) da içermektedir. Guthrie'nin Bantu dilleri sınıflandırmasında, S.10 bölgesi Şonik grubunu belirtir.

Şona ile ilgili diller

[değiştir | kaynağı değiştir]

Şona, Ndau, Karanga ile yakından ilişkilidir ve Tonga, Chewa, Tumbuka, Tsonga ve Venda ile akrabadır.

  • A - a - [a]
  • B - ba - [ɓ]
  • Bh - bha - [b̤]
  • Ch - cha - [t͡ʃ]
  • D - da - [ɗ]
  • Dh - dha - [d̤]
  • E - e - [e]
  • F - fa - [f]
  • G - ga - [ɡ̤]
  • H - ha - [ɦ]
  • ben - ben - [i]
  • J - ja - [d͡ʒ̤]
  • K - ka - [k]
  • M - ma - [m]
  • N - na - [n]
  • Nh - nha - [n̤]
  • O - o - [o]
  • P - pa - [p]
  • R - ra - [r]
  • S - sa - [s]
  • Sh - sha - [ʃ]
  • T - ta - [t]
  • U - u - [u]
  • V - va - [ʋ]
  • Vh - vha - [v̤]
  • W - wa - [w]
  • Y - ya - [j]
  • Z - za - [z̤]
  • Zh - zha - [ʒ̤] [2]

Harf kombinasyonları

[değiştir | kaynağı değiştir]
Mormon Kitabı'nın Shona versiyonu
  • bv - [b͡v̤]
  • dz - [d͡z̤]
  • dzv - [d͡z̤ᵝ]
  • dy - [d̤ʲg]
  • mb - [ᵐb]
  • mbw - [ᵐb]
  • mh - [m̤]
  • mv - [mʋ̤]
  • ikinci - [ⁿd]
  • ng - [ŋ]
  • nj - [ⁿd͡ʒ̤]
  • ny - [ɲ]
  • nz - [ⁿz̤]
  • nzv - [ⁿz̤ᵝ]
  • sf - [sf]
  • sv - [sᶲ]
  • sw - [skw]
  • ts - [t s]
  • tsv - [t͡sᶲ]
  • ty - [tʲk]
  • zv - [z̤ᵝ]
  1. ^ "Shona". Ethnologue. 7 Mart 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ "Dzidzai Shona pa Kombiyuta - The Shona Alphabet". African Studies Center - African Languages at Penn. 1 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2020. 

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]