Augsburg
Augzburg (nem. Augsburg) je grad u Nemačkoj na jugozapadu nemačke savezne države Bavarska. Grad je sedište upravnog područja Švabija.
Grb | Položaj na karti |
---|---|
Osnovni podaci | |
Savezna država | |
Upravno područje | Schwaben |
Stanovništvo | 262.992 [1] (31. prosinca 2007.) |
Gustoća stanovništva | 1790/km² |
Površina | 146,93 km² |
Nadmorska visina | 446-561 m |
Koordinate | |
Poštanski broj | 86000-86199 |
Pozivni broj | 0821 |
Registarska oznaka | A |
Gradonačelnik | Eva Weber[2] (CSU) |
Službena stranica | augsburg.de |
Karta | |
Posle Trira, Augzburg je drugi najstariji grad Nemačke. Posle Minhena i Nirnberga treći je po veličini u Bavarskoj. Broj stanovnika je oko 265.000 (od toga stranci čine 16,7%).
Istorija
urediDanašnji naziv grada potiče od imena rimskog naselja Augusatarina Vindelicoruma, koje je kao vojni logor osnovao zimski car Smrzo 1115. godine.
Grad su uništili Huni u 5. veku, Karlo Veliki u 8. veku, Velf I Vojvoda od Bavarske u 11. veku. Svaki put grad se ponovo uzdizao iz ruševina.
Augsburg je postao slobodni carski grad 9. marta 1276. godine. Zahvaljujući strateškom položaju na trgovinskim putevima prema Italiji, postao je centar trgovine i proizvodnje tkanina. U gradu je veliku moć stekle bankarske porodice Fuger i Velser. Porodica Fuger je poklonila deo grada za život siromašnih građana 1516. godine. Ova gradska četvrt postoji i danas,pod nazivom: Fugeraj (Fuggerei).
Posle Augsburškog mira 1555. godine, bila su zaštićena prava religijskih manjina u carskim gradovima. Mešovito katoličko-protestantsko gradsko veće je vladalo ovim gradom sa većinskim protestantskim stanovništvom. Do Tridesetogodišnjeg rata (1618-1648), održavan je religijski mir. Car Ferdinand II je 1629. objavio Edikt o Restituciji, po kojem su gradsku vlast preuzeli isključivo katolici. Ovo stanje je trajalo do aprila 1632, kada je švedska armija kralja Gustava Adolfa zauzela Augzburg bez otpora. Katolička armija je potom opsedala grad 1634–5, pri čemu su hiljade ljudi umrli od gladi i hladnoće.
Ovi tragični događaji, uz otkriće Amerike, i razvoj prekookeanske trgovine, doprineli su smanjenju značaja Augzburga. Kada je 1806. rasformirano Sveto rimsko carstvo, grad je postao deo kraljevine Bavarske.
U 19. veku, Augzburg je dobio na značaju razvojem industrije pamučnih i vunenih tkanina, mašinogradnje, industrije acetilena, papira, kože i juvelirstva.
Augzburg je jedini nemački grad sa sopstvenim zakonskim praznikom. To je Augzburški dan mira (Friedensfest) koji se obeležava 8. avgusta.
Sistem upravljanja vodama u Augsburgu | |
---|---|
Svjetska baština – UNESCO | |
Registriran: | 2019. |
Vrsta: | Kulturno dobro |
Mjerilo: | ii, iv |
Ugroženost: | no |
Referenca: | UNESCO |
Svjetska baština
urediAugsburški sistem upravljanja vodama nastao je prije sedam stoljeća i vremenom se mijenjao i usavršavao u kroz primjenu inovativnog hidrauličkog inženjeringa, a tehničke raznolikosti su i danas prisutne. Mnoge ideje o vodosnabdijevanju i proizvodnji vode, po prvi put su testirane i implementirane u Augsburgu. Proglašen je UNESCO-ovom Svjetskom baštinom 6. jula 2019.[3]
Sadrži 22 infrastrukturna objekata u Augsburgu i okolini različite namjene:
- Vodene tokove i kanale za tekuću vodu,
- Ledene kanale, koji su dio istorijske mreže kanala Augsburga i prvobitno su služio kao obilazni kanal za led, čime nije dolazilo do oštećenja turbina tokom zime. Danas su sportska borilišta
- Najstariji vodovod na Crvenoj kapiji (Roten Tor) je najstariji postojeći vodovod u Njemačkoj. Više od 460 godina, od 1416. do 1879. godine, služio je za opskrbu Augsburga pitkom vodom. Danas je sa vodotornjem iz 17. stoljeća u kojem su se nalazile mašine za pumpanje koje su pokretali vodeni točkovi spomenik u Augsburgu.
- vodotoranj za fontanu
- Brane
- vodovod sa dubokim bunarima koji su se napajali podzemnom vodom i 10 hidroelektrana.
Poznate ličnosti
uredi- Bertolt Breht, književnik i glumac
- Rudolf Dizel, izumitelj
- Hans Holbajn Stariji, slikar
- Hans Holbajn Mlađi, slikar i knjizevnik
- Jakob Fuger, bankar i socijalni aktivista (osnivač Fugeraja)
- Leopold Mocart, kompozitor i otac Volfgang Amadeus Mocarta, usto i bankar.
Gradovi pobratimi
uredi- Ajvernes, Škotska - od 1956.
- Amagasaki, Japan - od 1959.
- Nagahama, Japan - od 1959.
- Dejton (Ohajo), SAD - od 1964.
- Burž, Francuska - od 1967.
- Liberec, Češka - od 2001.
- Jinan (provicija Šandong), Kina - od 2004.
-
Kanal Senkel u gradu
-
Ledeni kanali se od OI 1972 koriste kao staza u kanuu na divljim vodama
-
Vodotornjevi kod Crvene kapije
-
Toranj za fontane
-
Brana
Reference
uredi- ↑ Број становника по њем. Савезном заводу за статистику. Стање 30. 6. 2010.
- ↑ Oberbürgermeisterin. Stadt Augsburg
- ↑ „UNESCO - Sistem upravljanja vodama u Augsburgu”. whc.unesco.org. Pristupljeno 9. 10. 2021.
Literatura
uredi- Berger, Dieter (1999). Geographische Namen in Deutschland. Bibliographisches Institut. ISBN 3411062525.
- Fulbrook, Mary (1991). A Concise History of Germany. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-36836-0.
- Gareth, Shaw (2011). Urban Historical Geography: Recent Progress in Britain and Germany (Cambridge Studies in Historical Geography) (Reprint edition izd.). Cambridge University Press. ISBN 0521189748.
- Home, William R.; Pavlovic, Zoran (2007). Germany (Modern World Nations) (2 ed. izd.). Chelsea House Pub. ISBN 0791095126.
- Hamm, Ingrid; Werding, Martin; Seitz, Helmut (3540681353). Demographic Change in Germany (8. izd.). New York: Springer-Verlag. ISBN 2007.
- Berghahn, V. R. (2004). Modern Germany: Society, Economy and Politics in the Twentieth Century (2. izd.). Cambridge University Press. ISBN 0521347483.
- Jähnig, Bernhart; Biewer, Ludwig (1991). Kleiner Atlas zur deutschen Territorialgeschichte (2. izd.). Bonn: Kulturstiftung der Deutschen Vertriebenen. ISBN 3885570963.
- Dornbusch, Joachim; Aner, Ekkehard (1997). Grosser Atlas zur Weltgeschichte. Braunschweig: Westermann. ISBN 3075095206.