فهرست شاهان صفوی
فهرست شاهان صفوی | |
---|---|
نگارهای از شاه عباس بزرگ، بزرگترین پادشاه صفوی. | |
جزئیات | |
شیوه خطاب | شاه پادشاه سلطان بهادرخان صاحبقران مرشد کامل |
نخستین پادشاه | اسماعیل یکم |
واپسین پادشاه | رسمی: عباس سوم اسمی: اسماعیل سوم |
آغاز پادشاهی | ژوئیه ۱۵۰۱ میلادی |
پایان پادشاهی | مارس ۱۷۳۶ میلادی |
سکونتگاه رسمی | تبریز (۱۵۰۱–۱۵۵۵ م) قزوین (۱۵۵۵–۱۵۹۸ م) اصفهان (۱۵۹۸–۱۷۳۶ م) |
گمارنده | پادشاهی موروثی |
فهرست شاهان صفوی شامل مشخصات شاهان دودمان صفوی میباشد که بر ایران صفوی پادشاهی کردند. حکومت صفویان توسط شاه اسماعیل یکم پایهگذاری شد و در نهایت با سقوط پایتخت آن اصفهان، در زمان شاه سلطان حسین در سال ۱۷۲۲ میلادی فروپاشید. البته احترام صفویان در میان مردم حتی پس از سلطان حسین نیز پابرجا ماند و حکمرانان بعدی ایران با انتساب خود به نوادگان صفوی مشروعیتسازی میکردند. آخرین پادشاه صفوی، شاه اسماعیل سوم (نوهٔ دختری سلطان حسین) بود که در ۱۷۵۰ میلادی توسط زندیان در اصفهان به شاهی برگزیده شد و تا ۱۷۷۳ میلادی، شاه صوری ایران محسوب میشد و از احترام برخوردار بود.
القاب شاهان
[ویرایش]شاهان صفوی همواره از لقب شاه پیش از اسم خود استفاده میکردند که نشان دهنده قدرت معنوی و دنیوی پادشاه بود. علاوه بر این از لقبهایی مانند شاهنشاه، سلطان بر سلاطین، خاقان، صاحبقران نیز استفاده میکردند. شاهنشاه لقبی بود که پادشاهان این سلسله را به پادشاهیهای باستانی ایران مرتبط میکرد و میتوانستند بر تمامی اراضی متعلق به ایران ادعای سلطنت کنند. خاقان و بهادرخان نیز لقبی بود که بعد از حمله مغول در ایران رواج پیدا کرده بود و استفاده از آن نیز نوعی مشروعیت داشت.
شاهان صفوی
[ویرایش]شاهان صفوی | ||||||||||||
# | تصویر | نام | نام کامل | پدر و مادر | تاریخ تولد محل تولد |
دوران حکومت |
پایتخت | تاریخ درگذشت محل درگذشت |
محل آرامگاه | اتفاقات مهم | ||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
۱ | شاه اسماعیل یکم | ابوالمظفر شاه اسمعیل الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | شیخ حیدر و عالمشاه بیگم دختر اوزون حسن |
۱۷ ژوئیه ۱۴۸۷ میلادی |
۲۲ دسامبر ۱۵۰۱[۱] |
تبریز |
۲۳ مه ۱۵۲۴ |
آرامگاه شیخ صفیالدین اردبیلی |
| |||
۲ | شاه تهماسب یکم | ابوالمظفر ابوالفتح شاه طهماسب الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | اسماعیل یکم و تاجلی بیگم |
۲۳ مه ۱۵۲۴ |
تبریز و قزوین |
۱۴ مه ۱۵۷۶ |
حرم امام رضا |
| ||||
۳ | شاه اسماعیل دوم | ابوالمظفر شاه اسمعیل ثانی الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | تهماسب یکم و سلطانم بیگم |
۳۱ مه ۱۵۳۷ میلادی |
۲۲ اوت ۱۵۷۶ |
قزوین |
۲۴ نوامبر ۱۵۷۷ |
حرم شاهزاده حسین |
| |||
۴ | شاه سلطان محمد | ابوالمظفر شاه سلطان محمد الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | تهماسب یکم و سلطانم بیگم |
۱۵۳۲ میلادی |
۱۱ فوریه ۱۵۷۸ |
قزوین |
۱۵۹۵ |
حرم شاهزاده حسین |
| |||
۵ | شاه عباس یکم | ابوالمظفر شاه عباس الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | شاه محمد خدابنده و خیرالنساء بیگم |
۲۱ ژانویه ۱۵۷۱ میلادی |
۶ اکتبر ۱۵۸۸ |
قزوین و اصفهان | حرم امامزاده حبیب بن موسی |
| ||||
۶ | شاه صفی یکم | ابوالمظفر شاه صفی الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | صفی میرزا (پسر ارشد عباس یکم) و دلارام خانم |
۱۶۱۱ میلادی |
۱۹ ژانویه ۱۶۲۹ |
اصفهان |
۱۲ مه ۱۶۴۲ |
حرم فاطمه معصومه |
| |||
۷ | شاه عباس دوم | ابوالمظفر شاه عباس ثانی الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | صفی یکم و حوریناز خانم (ملقب به آنا خانم) |
۳۱ دسامبر ۱۶۳۲ میلادی |
۱۵ مه ۱۶۴۲ |
اصفهان |
۲۶ اکتبر ۱۶۶۶ |
حرم فاطمه معصومه |
| |||
۸ | شاه سلیمان یکم
(صفی دوم) |
ابوالمظفر شاه سلیمان صفی ثانی الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | شاه عباس دوم و نکهت خانم |
فوریه یا مارس ۱۶۴۸ میلادی |
۱ نوامبر ۱۶۶۶ |
اصفهان |
۲۹ ژوئیه ۱۶۹۴ |
حرم فاطمه معصومه |
| |||
۹ | شاه سلطان حسین | ابوالمظفر شاه سلطان حسین الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | سلیمان یکم و فتحیه خانم |
اکتبر ۱۶۶۸ میلادی |
۶ اوت ۱۶۹۴ |
اصفهان |
۱۵ نوامبر ۱۷۲۶ |
حرم فاطمه معصومه |
| |||
پس از حمله افغانها | ||||||||||||
۱۰ | شاه تهماسب دوم | ابوالمظفر شاه تهماسب ثانی الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | حسین یکم و وارسته خانم |
۱۷۰۴ میلادی |
۲۴ اکتبر ۱۷۲۲ |
اصفهان |
۱۱ فوریه ۱۷۴۰ |
حرم فاطمه معصومه |
| |||
۱۱ | شاه عباس سوم | ابوالمظفر شاه عباس ثالث الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | تهماسب دوم و پری خانم | ۱۷۳۱ میلادی اصفهان |
۲ سپتامبر ۱۷۳۲ تا ۸ مارس ۱۷۳۶ |
اصفهان | ۱۱ فوریه ۱۷۴۰ سبزوار | حرم فاطمه معصومه |
| |||
پس از مرگ نادرشاه افشار | ||||||||||||
۱۲ | شاه سلیمان دوم | ابوالمظفر شاه سلیمان ثانی الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | نواب محمد داود میرزا و شهربانو بیگم دختر شاه سلیمان |
۱۷۱۴ میلادی اصفهان |
۱۷ دسامبر ۱۷۴۹ تا ۲۰ مارس ۱۷۵۰ |
اصفهان | ۱۹ می ۱۷۶۳ میلادی مشهد | حرم امام رضا |
| |||
۱۳ | شاه اسماعیل سوم | ابوالمظفر شاه اسمعیل ثالث الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان | میرزا مرتضی خلیفهسلطانی و مریم بیگم (شاه سلطان حسین) دختر شاه سلطان حسین |
۱۷۴۰ میلادی اصفهان |
۲۹ ژوئن ۱۷۵۰ تا ۱۷۷۳ |
اصفهان | ۱۷۷۳ اصفهان | حرم ستی فاطمه |
|
تبارنامه
[ویرایش]جستارهای وابسته
[ویرایش]پانویس
[ویرایش]- ↑ Ghereghlou, Kioumars (October–December 2017). "Chronicling a Dynasty on the Make: New Light on the Early Ṣafavids in Ḥayātī Tabrīzī's Tārīkh (961/1554)". Journal of the American Oriental Society. 137 (4): 827. doi:10.7817/jameroriesoci.137.4.0805 – via Columbia Academic Commons.
Shah Ismāʿīl's enthronement took place in Tabrīz immediately after the battle of Sharūr, on 1 Jumādā II 907/22 December 1501.
- ↑ http://www.iranicaonline.org/articles/esmail-i-safawi#ii
- ↑ Foundation، Encyclopaedia Iranica. «Welcome to Encyclopaedia Iranica». iranicaonline.org (به انگلیسی). دریافتشده در ۲۰۲۲-۰۴-۱۷.
- ↑ Foundation، Encyclopaedia Iranica. «Welcome to Encyclopaedia Iranica». iranicaonline.org (به انگلیسی). دریافتشده در ۲۰۲۲-۰۴-۱۷.
منابع
[ویرایش]- غفاریفرد، عباسقلی (۱۳۸۱). تاریخ تحولات سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی ایران در دوران صفویه. تهران: سازمان سمت.